نکات سوم

 

ضمیرمنفصل : من تو او ما شما ایشان ( آن ها )

ضمیر متصل فعلی : م ی یم ید ند

حرف اضافه : در ،با، روی،از ،...

علامت مفعول : را

ضرب المثل

یادداشت برداری

ین  نشانه جنسیّت  بلورین

نثر نوشته ای است به صورت شعر نباشد .

شخصیت بخشی یا جان بخشی  در نوشته ها

 

 

نکات ادبی و زبانی سال چهارم ابتدایی

 منادا: به کسی یا چیزی که آن را صدا بزنیم یا مخاطب قرار دهیم منادا می گوییم

نشانه های جمع در زبان فارسی : ان ، ها ، ات

صفت : کلمه ای است که یکی از ویژگی ها ی اسم را بیان می کند و با کمک کسره با اسم قبل از خود خوانده می شود

از پیوستن تر به صفت یک چیز را با چیز دیگر واز پیوستن ترین به صفت یک چیز رابا بقیه ی چیز ها مقایسه می کنند 

فارسی گفتاری : در حقیقت صورتی از کلمه ها است که در گفتار از آن استفاده می کنیم

فارسی نوشتاری : صورت نوشتاری کلمات است که هنگام نوشتن به کار می بریم

نامه های دوستانه: نامه های دوستانه را با خط خوش و خوانا و جمله های محبت امیز می نویسیم .

معمولاً هر جمله ای با فعل کامل می شود .

مصراع بیت قافیه ردیف

واژه های دوشکل ( یقه یخه –تشک دشک – بادنجان بادمجان –تکمه دکمه )

ویرگول یا درنگ نما

کنایه : پنبه را از وشت در بیاور.

بند یا پاراگراف به چند خط دنبال هم در یک متن می گویند .

فعل گذشته

قید زمان

حرف ربط : که تا به و

علائم نگارشی ؟ !

-                                                 -  برای توضیح کوتاه  -

-                                               ... برای ننوشتن بخشی از کلمه یا جمله

-                                               فعل معلوم و مجهول  در فعل معلوم فال مشخص است در فعل مجهول فاعل مجهول است و فعل با شد وا نواع آن می آید.

-                                               خلاصه نویسی

-                                               ,واژه آموزی

-                                               کلمه هایی که دوقسمت بامعنی  دارند :خود +کار = خود کار

-                                               جمع بعضی کلمات : اعمال = عمل ها

-                                               گاه به معنای جا :

-                                               خوابگاه = جای خوابیدن

-                                               ایستگاه = جای ایستادن

-                                                  کلمه هایی که از دوقسمت درست شده اند که یک قسمت با معنا و دیگری معنایی ندارد

-                                               بهره مند = بهره +مند

-                                               آموز گار = آموز +گار

-                                               الف) جهان پهلوان = پهلوان جهان

-                                               ب) فرق واژه های روبرو :علی وار  برادر وار   دیوار

-                                               پ)یک کلمه در چند معنی : پرداخت – به رقابت پرداخت – پول پرداخت –

-                                               گفت و گو

-                                               رفت و آمد

-                                               دید و باز دید

-                                               واژه دل با کلملت مختلف می تواند بیاید و کلمه ی جدید بسازد

-                                               نازک ، ،سنگ ، آزرده ،خون ،هم

-                                               کلمات هم خانواده

-                                               غم +ناک = غمناک

-                                               ترس +ناک =ترسناک

-                                               الف) زاده به معنای فرزند

-                                               )امیر زاده  ، عموزاد ه ، برادر زاده

-                                               ب)حیات / حیاط

-                                               خوار / خار

-                                               اثاث / اساس

-                                               ارض/ عرض/ارز

-                                               انه در واژه ساز :

-                                               عیدانه ، شاگردانه ، کودکانه ///ف پسرانه ، دخترانه ،..

-                                               به کلمه های هم معنی مترادف می گویند

-                                               ساخت فعل نهی با حرف ن و م نرو مرو

-                                               معنای حرف (ص) (س) (ع) در ادامه اسم بزرگان

-                                               ساخت واژه با کمک باز :

-                                               بازگشت ، باز دید ، باز پرس

-                                               ساخت کلمه با واژه بند : دست بند ، گردن بند

-                                               الف) ماهر : مهارت داشتن

-                                               شاعر : شاعر بودن و شعر گفتن

-                                               عاقل : عقل داشتن

-                                               عالم : علم داشتن

-                                               کاشف : کاشف بودن و کشف کردن

-                                               ترکیب خیز با واژه ها به معنای جا و زمین که در آن موضوع مورد نظر یافت شود  : نفت خیز حاصل خیز

-                                               حافظ+یه = مکانی که آرامگاه حافظ است

-                                               ترکیب باز با کلمات و افعال : باز گشت، باز دید،بازگفت

-                                               واژه روبه در ترکیب جمله به معنای کم کم  هوا روبه سردی می رود : کم کم سرد می شود 

-                                               اضافه کردن ان به کلماتی که آخرین حرف آن ها حروف ( ا و ه )  است :

-                                               زورگو +ان = زورگویان

-                                               خدا +ان = خدایان

-                                               درمانده +ان = درماندگان

-                                               الف) شانه به شانه : همراه

-                                               دیوار به دیوار : نزدیک

-                                               مو به مو : دقیق

-                                               پلکش سنگین شد : خوابش گرفت

-                                               بادنده سنگین حرکت کنید : احتیاط کنید

 

 

نکات سال پنجم ابتدایی

َنده با اضافه شدن به آخر بعضی از کلمات صفت می سازد (صفت فاعلی )گاهی حرف ا نیز همین کار را انجام می دهد بیننده بینا

هنگامی که شاعران و نویسندگان از زبان چیزهای بی جان حرف بزنند به آن ها جان داده اند به این کار جان بخشی به اشیا می گویند

هر جمله دارای دو بخش است بخش نهاد که در باره ی آن خبری می دهند و بخش گزاره  که خبری است که در باره ی نهاد داده می شود .

شعر دارای وزن و آهنگ و قافیه است اما نثر آهنگ و وزن و قافیه ندارد

هر شعر دو مصراع دارد که باهم یک بیت هستند

 حرف پیوند: که ولی و بلکه امّا پس

ماضی فعلی که در زمان گذشته است

مضارع فعلی که در زمان حال است

مستقبل فعلی که فقطدر زمان آینده است

مفعول کلمه ای است که همراه آن را بیاید و یا بتوان را را بعد از آن کلمه در جمله اضافه کرد و معنی بدهد

باز نویسی نوشتن مطلبی از زبان نثر گذشته و ادبی به زبان ساده و امروزی که برای همه قابل فهم باشد

فعل مفرد به یک شخص نسبت داده می شود اما فعل جمع به بیش از یک نفر نسبت داده می شود هر فعل شش صورت دارد سه صورت مفرد و سه صورت جمع

اول شخص مفرد                                         اول شخص جمع

دوم شخص مفرد                                        دوم شخص جمع

سوم شخص مفرد                                        سوم شخص جمع

دیالوگ گفتگوی شخصیت های یک داستان را می گویند

تفاوت نثر قدیم  ونثر امروز در کار برد کلمات همی گفت به جای می گفت بدو به جای به او و ...

موصوف اسمی است که با صفت می آید موصوف اگر قبل از صفت بیاید در آخر کسره میگیرد اگر بعد از صفت بیاید با کسره خوانده نمی شود مردِ نیک ، نیک مرد

ضمیر منفصل که در جمله برای جلو گیری از تکرار اسم می آید  من تو او ما شما آن ها

مضاف و مضاف الیه و تفاوت آن با موصوف و صفت

نثر ادبی نوعی نوشته ی توصیفی است

غزل :حافظ و سعدی از بزرگترین غزل سرایان ایران هستند

جمله های خبری پرسشی تعجّبی و امری

گاه قسمت هایی از جمله در یک متن حذف می شود تا جمله کوتاه تر و زیبا تر شود که اگر به جا و مناسب باشد جمله را زیبا تر می کند

واژه آموزی

چشم +ه = چشمه

دست +ه= دسته

یخ +زده = یخ زده

پیام + گیر = پیام گیر

سر +ما= سرما

فرهنگ +نامه = فرهنگ نامه

چشمه +سار چشمه سار 

رفتگر کسی که کوچه و خیاابان را تمیز می کند

مسگر کسی که با مس کار می کندمترادف کلماتی که دارای معنی یکسان هستند جهل و نادانی

توانا +یی = توانا بودن

شکیبا +یی = شکیبا بودن

بعضی از کلمات با توجه به جمله ای که در آن قرار می گیرند معنای خاصی می دهند

کودک را روی صندلی نشاند _ نهال را بر زمین نشاند _ پرچم را بر کوه نشاندند

روز هفتم = هفتمین روز

نفر دهم = دهمین نفر

بن به معنای پسر و بنت به معنای دختر    محمدبن زکریا / فاطمه بنت محمد (ص)

معادل کلمه یعنی جایگزین کلمه که در زبانی به کار می رود

کامپیوتر = رایانه

تهیه و تدوین :مهوش نوری زاده  

زیرک +انه = زیرکانه = بازیرکی

ابله +انه = ابلهانه = از روی نادانی

دیدنی = چیزی که ارزش دیدن را دارد

بر +داشت = برداشت = بلند کرد

بر + خورد = برخورد = اصابت کرد

کلمه های بسیاری از زبان عربی در فارسی رایج است که می توان برای آن ها معادل فارسی آورد

مختصر = کوتاه

مشکل = دشوار

جواب = پاسخ

سؤال = پرسش

غم+ گین = غمگین = کسی که غم دارد

غم +ناک = غمناک = همراه با غم

گاهی استفاده از حرف ازدر اول و تا  بین دوچیز معنای همه می دهد

از سیر تا پیاز

از شرق تا غرب

دراز+ا = درازا = درازی

هفت+ه = هفته= یک دوره هفت روزه

چل+ه= چله = یک دوره چهل روزه

کلمات هم خانواده

خانه +به +دوش =خانه به دوش = بی سر و سامان

گوش+ به +زنگ = گوش به زنگ = آماده

جمع مکسر

پیل تن = بزرگ و زورمند

شیر مرد = شجاع

پیر مرد = مرد پیر

جوان مرد = مرد جوان = دلیر